Menu principale:
Certamen Taciteum
LICEO GINNASIO “G.C. Tacito”
Terni
XII CERTAMEN TACITEUM
Terni, 2007
Prova scritta di traduzione dal latino in italiano
CREMUZIO CORDO DIFENDE LA LIBERTÀ DI PAROLA
«Marci Ciceronis libro, quo Catonem caelo aequavit, quid aliud dictator Caesar quam rescripta oratione, velut apud iudices, respondit? Antonii epistulae, Bruti contiones falsa quidem in Augustum probra, sed multa cum acerbitate habent; carmina Bibaculi et Catulli referta contumeliis Casarum leguntur: sed ipse divus Iulius, ipse divus Augustus et tulere ista et reliquere, haud facile dixerim moderatione magis an sapientia. Namque spreta exolescunt: si irascare, adgnita videntur. Non attingo Graecos, quorum non modo libertas, etiam libido impunita; aut si quis advertit, dictis dieta ultus est. Sed maxime solutum et sine otrectatore fuit prodere de iis, quos mors odio aut gratiae exemisset. Num enim armatis Cassio et Bruto ac Philippenses campos obtinentibus belli civilis causa populum per contiones incendo? An illi quidem septuagesimum ante annum perempti, quo modo imaginibus suis noscuntur, quas ne victor quidem abolevit, sic partem memoriae apud scriptores retinent ? Suum cuique decus posteritas rependit ; nec derunt, si dan matio ingruit, qui non modo Casso et Bruti, sed etiam mei meminerint». Egressus dein senatu vitam abstinentia finivit. Libros per aediles cremandos censuere patres ; sed manserunt, occultati et editi. Quo magis socordiam eorum inridere libet, qui praesenti potentia credunt extingui posse etiam sequentis aevi memoriam. Nam contra punitis ingeniis gliscit auctoritas, neque aliud externi reges aut qui eadein saevitia usi sunt visi dedecus sibi atque illis gloriam peperere.
LICEO GINNASIO “G.C. Tacito”
Terni
XII CERTAMEN TACITEUM
Piccolo certamen - Biennio
(V Ginnasio del Liceo Classico e Seconda classe delle altre Scuole)
Prova scritta di traduzione dal latino in italiano
Lealtà dello spartano Agesilao, falsità del persiano Tissaferne.
Hic [Agesilaus] simulatque imperii potitus est, persuasit Lacedaemoniis, ut exercitus emitterent in Asiam bellumque regi facerent, docens satius esse in Asia quam in Europa dimicari. Namque fama exierat Artaxerxen comparare classis pedestrisque exercitus, quos in Graeciam mitteret. Data potestate tanta celeritate usus est, ut prius in Asiam cum copiis pervenerit, quam regii satrapae eum scirent profectum. Quo factum est, ut omnis imparatos imprudentesque offenderet. Id ut cognovit Tissaphernes, qui summum imperium tum inter praefectos habebat regios, indutias a Lacone petivit, simulans se dare operam, ut Lacedaemoniis cum rege conveniret, re autem vera ad copias comparandas, easque impetravit trimenstris. Iuravit autem uterque se sine dolo indutias conservaturum. In qua pactione summa fide mansit Agesilaus; contra ea Tissaphernes nihil aliud quam bellum comparavit. Id etsi sentiebat Laco, tamen ius iurandum servabat multumque in eo se consequi dicebat.
(CORNELIO NEPOTE, Vita di Agesilao)
LICEO GINNASIO “G.C. Tacito”
Terni
XII CERTAMEN TACITEUM
Piccolo certamen - Triennio
(I Liceo Classico e Terza classe delle altre Scuole)
Prova scritta di traduzione dal latino in italiano
Dopo l’assassinio di Tasgezio, Cesare interviene per impedire una rivolta generale in Britannia
Ipse [Caesar] interea, quoad legiones collocatas munitaque hiberna cognovisset, in Gallia morari constituit. Erat in Carnutibus summo loco natus Tasgetius, cuius maiores in sua civitate regnum obtinuerant. Huic Caesar pro eius virtute atque in se benevolentia, quod in omnibus bellis singulari eius opera fuerat usus, maiorum locum restituerat. Tertium iam hunc annum regnantem inimici, multis palam ex civitate eius auctoribus, eum interfecerunt. Defertur ea res ad Caesarem. Ille veritus, quod ad plures pertinebat, ne civitas eorum impulsu deficeret, Lucium Plancum cum legione ex Belgio celeriter in Carnutes proficisci iubet ibique hiemare quorumque opera cognoverat Tasgetium interfectum, hos comprehensos ad se mittere. Interim ab omnibus legatis quaestoreque, quibus legiones tradiderat, certior factus est in hiberna perventum locumque hibernis esse munitum. Diebus circiter XV, quibus in hiberna ventum est, initium repentini tumultus ac defectionis ortum est ab Ambiorige et Catuvolco.
(CESARE, De bello Gallico)
LICEO GINNASIO “G.C. Tacito”
Terni
XII CERTAMEN TACITEUM
Piccolo certamen - Triennio
(II Liceo Classico e Quarta classe delle altre Scuole)
Prova scritta di traduzione dal latino in italiano
Gaio Mucio si introduce nell’accampamento etrusco per uccidere
il re Porsenna,ma sbaglia persona.
"Transire Tiberim" inquit, "patres, et intrare, si possim, castra hostium volo, non praedo nec populationum in vicem ultor; maius si di iuvant in animo est facinus." Adprobant patres; abdito intra vestem ferro proficiscitur. Ubi eo venit, in confertissima turba prope regium tribunal constitit. Ibi cum stipendium militibus forte daretur et scriba cum rege sedens pari fere ornatu multa ageret eumque milites volgo adirent, timens sciscitari uter Porsinna esset, ne ignorando regem semet ipse aperiret quis esset, quo temere traxit fortuna facinus, scribam pro rege obtruncat. Vadentem inde qua per trepidam turbam cruento mucrone sibi ipse fecerat viam, cum concursu ad clamorem facto comprehensum regii satellites retraxissent, ante tribunal regis destitutus, tum quoque inter tantas fortunae minas metuendus magis quam metuens, "Romanus sum" inquit, "civis; C. Mucium vocant. Hostis hostem occidere volui, nec ad mortem minus animi est, quam fuit ad caedem; et facere et pati fortia Romanum est. Nec unus in te ego hos animos gessi; longus post me ordo est idem petentium decus.
(LIVIO)